(FWA 2026/4/13)Khi làm việc ở nước ngoài, người lao động nào cũng mong muốn hiểu rõ quyền lợi nghỉ phép của mình. Bạn có thể tự hỏi, “Tôi có những loại nghỉ phép nào? Được nghỉ bao lâu?” Do lao động nhập cư làm việc trong các gia đình tại Đài Loan không được áp dụng Luật Lao động cơ bản, đôi khi ngay cả chủ sử dụng người Đài Loan cũng không nắm rõ về quy định nghỉ phép của lao động nhập cư giúp việc gia đình. Mặc dù lao động nhập cư giúp việc gia đình nước ngoài không thuộc sự điều chỉnh của Luật Lao động cơ bản, nhưng quyền lợi nghỉ phép của bạn vẫn được bảo vệ bởi Hợp đồng lao động đã được hai bên ký kết và xác nhận.
Ngày Nghỉ Hàng Tuần và Tiền Làm Thêm Giờ
Các mẫu Hợp đồng lao động của Indonesia, Việt Nam và Philippines đều ghi rõ, chủ sử dụng phải cho khán hộ công nước ngoài, người giúp việc gia đình nghỉ 1 ngày sau mỗi 7 ngày làm việc; hợp đồng của Việt Nam còn ghi rõ nếu không cho nghỉ trong 7 ngày thì phải cho nghỉ bù hoặc trả tiền làm thêm giờ. Hợp đồng của Indonesia cũng quy định, nếu lao động nhập cư giúp việc gia đình làm việc vào ngày nghỉ thì phải được trả tiền làm thêm giờ. Tiền làm thêm giờ của lao động nhập cư giúp việc gia đình được tính bằng “Tiền lương ÷ 30 ngày”. Ví dụ nếu tiền lương là 20.000 Đài tệ, chia cho 30 ngày là 667 Đài tệ; cách tính này không giống với cách tính tiền làm thêm giờ của lao động nhập cư làm việc trong các ngành công nghiệp, xây dựng, nông nghiệp được áp dụng Luật Lao động cơ bản, điểm này bạn cần đặc biệt lưu ý.
Phép Năm Có Lương
Về quy định Phép năm có lương, hợp đồng Indonesia ghi rõ, khán hộ công gia đình làm việc đủ 1 năm trở lên thì mỗi năm có 7 ngày Phép năm có lương (hoặc nếu người lao động đồng ý có thể quy đổi thành tiền lương); hợp đồng Philippines thì quy định, lao động nhập cư giúp việc gia đình làm việc cứ đủ 1 năm thì có 7 ngày Phép năm có lương. Nếu bạn chưa sử dụng Phép năm có lương, trước khi hết hạn hợp đồng chủ sử dụng phải quy đổi phần chưa nghỉ thành tiền mặt để phát cho bạn, trừ trường hợp khẩn cấp, về nguyên tắc phải nộp đơn xin nghỉ trước 1 tháng. Còn hợp đồng của lao động nhập cư giúp việc gia đình Việt Nam thì có quy định chi tiết hơn về Phép năm có lương:
Làm việc đủ nửa năm nhưng chưa đủ 1 năm, có 3 ngày Phép năm có lương.
Làm việc 1 năm trở lên chưa đủ 2 năm, Phép năm có lương là 7 ngày.
Làm việc 2 năm trở lên chưa đủ 3 năm, Phép năm có lương là 10 ngày.
Từ 3 năm trở lên chưa đủ 5 năm, mỗi năm 14 ngày.
Từ 5 năm trở lên chưa đủ 10 năm, mỗi năm 15 ngày.
Từ 10 năm trở lên, cứ mỗi 1 năm được cộng thêm 1 ngày, cộng tối đa đến 30 ngày. Hợp đồng cũng ghi rõ, về nguyên tắc khi kết thúc mỗi năm hoặc khi doanh nghiệp chấm dứt hợp đồng, chủ sử dụng phải quy đổi số ngày chưa nghỉ thành tiền lương cho người lao động; nếu hai bên thỏa thuận dời sang năm sau, thì cuối năm hoặc khi chấm dứt hợp đồng vẫn phải thanh toán tiền lương của những ngày chưa nghỉ cho người lao động. Chủ sử dụng phải ghi lại thời gian nghỉ Phép năm có lương, số ngày, tiền lương quy đổi của số ngày chưa nghỉ vào danh sách tiền lương, và định kỳ hàng năm cho bạn biết.
Nghỉ Ốm
Hợp đồng lao động của Indonesia ghi rõ, khán hộ công gia đình bị ốm đau thương tích cần xin nghỉ, chủ sử dụng phải chấp thuận. Hợp đồng của lao động nhập cư giúp việc gia đình Philippines thì quy định, mỗi năm nghỉ ốm không được quá 30 ngày, trong thời gian nghỉ ốm tiền lương được trả một nửa; chủ sử dụng phải cung cấp sự chăm sóc y tế khẩn cấp khi khán hộ công bị bệnh tật hoặc mất khả năng lao động. Hợp đồng khán hộ công gia đình bản Việt Nam thì có thỏa thuận chi tiết hơn đối với các vấn đề liên quan đến nghỉ ốm, nếu mỗi năm nghỉ ốm chưa quá 30 ngày thì tiền lương ngày nghỉ ốm được trả một nửa; nhưng nếu bị ốm là do chủ sử dụng hoặc người nhà của họ gây ra, thì phải trả toàn bộ tiền lương. Nếu bạn xin nghỉ ốm đau thương tích quá 60 ngày, chủ sử dụng có thể yêu cầu chấm dứt hợp đồng; không bị hạn chế nếu là do tai nạn lao động hoặc do lỗi của chủ sử dụng gây ra.
Thời Gian Nghỉ Ngơi
Mẫu hợp đồng Indonesia ghi rõ, chủ sử dụng phải cung cấp thời gian nghỉ ngơi không được dưới 8 tiếng; hợp đồng Việt Nam cũng có quy định tương tự, mỗi ngày cho nghỉ ngơi 8 tiếng hoặc có thể nghỉ ngơi chia thành từng đoạn, trong đó có ít nhất một lần liên tục 4 tiếng. Tuy mẫu của Philippines không liệt kê rõ ràng, nhưng cũng quy định cả hai bên chủ – thợ phải tuân thủ các quy định pháp luật về an toàn và vệ sinh lao động. Bộ Lao động thì kiến nghị hai bên chủ – thợ điều hòa thời gian làm việc, để bạn mỗi ngày có 8 tiếng thời gian nghỉ ngơi; nếu ban đêm cần khán hộ công hỗ trợ người được chăm sóc đi vệ sinh, vỗ lưng long đờm, lật người làm gián đoạn việc nghỉ ngơi, thì kiến nghị cung cấp cho bạn khoảng thời gian nghỉ ngơi vào ban ngày, tránh tinh thần không tốt gây ra sơ suất trong việc chăm sóc.
Về Nước Nghỉ Phép
Về việc người lao động nhập cư trở về quê hương nghỉ phép, Bộ Lao động giải thích, nếu bạn xin về quê nghỉ phép trong thời gian giấy phép tuyển dụng còn hiệu lực, theo luật chủ sử dụng phải đồng ý, nếu từ chối vô cớ, có thể bị phạt tiền từ 6 – 30 vạn Đài tệ. Nếu do người được chăm sóc có nhu cầu cấp bách, chủ sử dụng có thể thỏa thuận với bạn để điều chỉnh ngày về nước, nhưng nếu thỏa thuận điều chỉnh không thành, chủ sử dụng vẫn phải đồng ý để bạn về quê theo ngày đã được sắp xếp ban đầu.
Khi xin về quê nghỉ phép, về nguyên tắc bạn nên đích thân dùng miệng hoặc bằng văn bản để thông báo về loại nghỉ phép, lý do và số ngày. Bạn cũng cần chú ý Thẻ cư trú (ARC) đã bao gồm giấy phép nhập cảnh nhiều lần chưa (xác nhận với Sở Di dân), hoặc xin giấy phép nhập cảnh một lần, để sau khi về quê kết thúc trở lại Đài Loan có thể nhập cảnh thuận lợi.
Lao động nhập cư giúp việc gia đình có thể căn cứ theo Phép năm có lương đạt được từ thỏa thuận của Hợp đồng lao động để sắp xếp việc về quê; nếu như là xin nghỉ việc riêng, thì cũng xử lý căn cứ theo thỏa thuận Hợp đồng lao động của hai bên chủ – thợ. Nếu là về quê bằng Phép năm có lương, trong thời gian nghỉ tiền lương vẫn phải được trả, nếu là xin nghỉ việc riêng, thì trong thời gian nghỉ việc riêng có thể không trả lương.
※ Những nội dung trên chỉ được tổng hợp dựa theo tài liệu tuyên truyền của Bộ Lao động và mẫu Hợp đồng lao động của các nước, bạn vẫn phải căn cứ theo Hợp đồng lao động mà mình đã ký kết với chủ sử dụng, đã qua sự xác nhận của cơ quan đại diện nước mình tại Đài Loan, để xác nhận thời gian làm việc, tình hình nghỉ phép của bản thân; mẫu hợp đồng lao động cũng có thể được cập nhật thay đổi, nếu bạn gặp phải vướng mắc có thể liên hệ với cơ quan đại diện nước mình tại Đài Loan để xác nhận, hoặc gọi đến Đường dây nóng 1955 để được tư vấn.
